Bul

Baladaǵı tolıq kórmewshilik (amavroz) — bu kózden kelgen tasvir miyge derlik yaki umuman jetpeytuǵın jaǵday.

Bunda bala buyımlardı, háreketlerdi, kóbinese hatto jaqtılıqtı da kórmeydi. XKB-10 boyınsha bul H54 toparına kiredi (soqırlıq hám kóriwdiń tómenlewi).

Tiykarǵı belgileri

Nárestede:

- anasınıń júzine yamasa oyınshıqqa qarap qaramaydı;

- jarqın predmetti kózi menen izlemeydi;

- jaqtılıqqa juwap bermeydi yamasa álsiz juwap beredi;

- kózlerdiń tartımsız háreketleri (nistagm);

- esitiw hám teri sezimine kóbirek súyenedi.

Úlkenirek balada:

- adamlardı júzine qarap tanımaydı;

- zatlarǵa súrinedi, tez-tez súrnigedi;

- predmetlerdi kózi menen ajıratpaydı, qolı menen izleyedi;

- tek jaqtılıq, qarańǵılıq yamasa “daqlar” kórgenin aytıwı múmkin.

Múmkin bolǵan sebepler

- tor perdeniń genetikalıq kesellikleri (mısalı, Leber amavrozi);

- kóz yamasa kóriw nerviniń rawajlanıw anomaliyaları;

- tuwıwdaǵı gipoksiya yamasa jaraqatlar;

- shala tuwılǵanlar retinopatiyası;

- emlenbegen katarakta yamasa glaukoma;

- miy hám kóriw jollarınıń awır kesellikleri.

Qaysı jasta anıqlanadı

- belgiler ómiriniń birinshi aylarında-aq payda boladı;

- aqırǵı diagnoz kóbinese 1–2 jılǵa shekem qoyıladı;

- tekseriwler: oftalmolog ko‘rigi, ERG, zárúr bolsa MRT hám genetika.

Balanı qollap-quwatlaw

- erterek oftalmologqa murojaat etiw;

- dúzetiw múmkin bolǵan keselliklerdi emlew;

- tiflopedagog hám defektolog menen jumıs;

- esitiw, sezim hám sóylew qábiletlerin rawajlandırıw;

- Brayl shrifti hám arnawlı oqıw usılların úyreniw;

- shańaraqtı psixologiyalıq qollap-quwatlaw.

Este saqlaw kerek!

Amavroz awır, biraq úmitsiz emes jaǵday.

Bala rawajlanıwı kóbinese berilgen járdemge baylanıslı. Waqıtında emlew muhim,

Erte reabilitaciya balaǵa mustaqil turmısqa tayın bolıwǵa járdem beredi.

Barlıq qararlar shıpakerler menen birgelikte qabıl etiledi.

Malakali másláhát jasaw ornı boyınsha balalar oftalmologları, psixonevrologlar hám logopedlar tárepinen beriledi.

Pedagogikalıq járdem (tiflopedagog penen sabaq) 3 jastan baslap ixtisoslastırılǵan mákemelerde ótkeriledi.

Muassasalarga joylastırıw ushın psixologiyalıq-medicinalıq-pedagogikalıq komissiyadan ótiw kerek. Buning ushın “Insan” sociallıq oraylarına múrájat etiledi.