Artrogripoz - Q74.3
Artrogripoz - Q74.3
Bu nima
Bolalar artrogripozi tug‘ma kasallik bo‘lib, unda chaqaloqning bir nechta bo‘g‘imlari tug‘ilganidan boshlab yaxshi bukilmaydi yoki umuman harakatlanmaydi. Ko‘pincha qo‘l va oyoqlar zararlanadi, bo‘g‘imlar atrofidagi mushaklar nozik va zaif bo‘ladi. Bunda intellekt ko‘pincha normal bo‘ladi - eng avvalo harakatga zarar yetadi.
Asosiy belgilari
Ota-onalar odatda chaqaloqda quyidagilarni payqashadi:
- qo‘l yoki oyoqlar noodatiy, qotib qolgan holatda bo‘ladi;
- bo‘g‘imlar yaxshi bukilmaydi va yozilmaydi, harakat hajmi kichik;
- qo‘l-oyoqlar ingichka, "quruq" ko‘rinadi - mushaklar kam;
- tengdoshlariga qaraganda kechroq boshni ushlab turish, ag‘darilishlar, o‘tirish, yurishga urinishlar;
- ko‘pincha oqsoqlik, oyoq va qo‘llarning deformatsiyasi, ba’zan umurtqa pog‘onasining qiyshayishi kuzatiladi.
Ehtimoliy sabablar
Artrogripozning aniq sababi aniqlanmagan. Kasallikning rivojlanishiga olib kelishi mumkin bo‘lgan ba’zi omillar:
- bolaning asab tizimi yoki mushaklaridagi buzilishlar;
- homiladorlik davrida kam suvlik, bachadon tuzilishining o‘ziga xosligi, ko‘p homilali homiladorlik;
- og‘ir infeksiyalar, toksinlar, homiladorlik davrida ba’zi dorilarni qabul qilish.
Ko‘p hollarda aniq sababni topib bo‘lmaydi. Ba’zida irsiy xususiyat mavjud, ayniqsa distal shakllarda (faqat qo‘l kaftlari va oyoq panjalarida).
Ko‘pincha qaysi yoshda tashxis qo‘yiladi
Artrogripoz belgilari tug‘ilish paytidayoq ko‘rinadi - yangi tug‘ilgan chaqaloq kontrakturalar (bo‘g‘imlarning qiyin harakatlanishi) bilan dunyoga keladi.
Yakuniy tashxis odatda ortoped tomonidan ko‘rik va tekshiruvlardan so‘ng hayotning birinchi oylarida tasdiqlanadi.
Bolani qo‘llab-quvvatlash
Dastlabki haftalardan boshlab davolash jismoniy tarbiyasi, yumshoq cho‘zilishlar, massaj va ortopedik yotqizishlar qo‘llaniladi. Zarur hollarda gipsli bog‘lamlar, ortezlar va jarrohlik yo‘li bilan davolash qo‘llaniladi.
Ota-onalar nima qilishi mumkin:
- mutaxassis tomonidan tavsiya etilgan mashqlarni har kuni bajarish;
- bolaning harakati va faolligi uchun xavfsiz sharoitlar yaratish.
Eslab qolish muhim!
Bu bola tug‘ilganda kuzatiladigan holat bo‘lib, odatda rivojlanmaydi, ammo tuzatilmasa, deformatsiyalar harakatlanish va o‘z-o‘ziga xizmat ko‘rsatishga jiddiy to‘sqinlik qilishi mumkin.
Reabilitatsiya quyidagi bosqichlarda amalga oshiriladi:
- 2 yoshdan — ixtisoslashtirilgan muassasalarda (maktabgacha ta’lim tashkilotlari);
- 3 yoshdan — maktabgacha ta’lim tashkilotlarining inklyuziv guruhlarida;
- 7 yoshdan — umumta’lim va ixtisoslashtirilgan maktablarning inklyuziv sinflarida.
Yuqoridagi muassasalarga joylashtirish uchun psixologik-tibbiy-pedagogik komissiyadan o‘tish zarur. Buning uchun “Inson” ijtimoiy xizmat markazlariga murojaat qilinadi.