Bu nima

Bolalarda katarakta — bu ko‘z gavharining xiralashuvi.

Gavhar ko‘zning “ichki linzasi” bo‘lib, tasvirni retinaga fokuslaydi. U xiralashganda tasvir noaniq bo‘ladi yoki umuman to‘g‘ri yetib bormaydi.

Bu faqat “tuman” emas — bola ko‘rishni to‘g‘ri rivojlantira olmasligi (ambliopiya) xavfi mavjud.

Katarakta quyidagicha bo‘ladi:

- tug‘ma — tug‘ilgan paytda mavjud;

- bolalik yoki o‘smirlik davrida paydo bo‘lgan.

Asosiy belgilar

Kichik bolalarda:

- kulrang-oq yoki “sutli” qorachiq (ayniqsa chiroqli fotosuratlarda ko‘rinadi);

- bola o‘yinchoqni kuzatmaydi, “ko‘zga qarash” qilmaydi;

- g‘ilaylik, “yuguruvchi” ko‘zlar (nistagmus);

- ko‘pincha bir ko‘z bilan qarashni afzal ko‘radi, boshini g‘alati egadi.

Kattaroq bolalarda:

- “tuman”, xiralashgan ko‘rish;

- o‘qishda qiyinchilik;

- uzoq yoki yaqin masofani yomon ko‘rish;

- yorug‘likdan noqulaylik.

Har qanday belgi — oftalmologga murojaat qilish uchun sabab.

Mumkin bo‘lgan sabablar

Tug‘ma katarakta:

- homiladorlik davridagi infeksiyalar;

- genetik va metabolik kasalliklar;

- toksik ta’sirlar.

Orttirilgan katarakta:

- ko‘z jarohatlari;

- boshqa ko‘z kasalliklari;

- uzoq muddat steroid qabul qilish;

- umumiy kasalliklar (masalan, diabet).

Bolalarda katarakta har doim sabab bilan bog‘liq bo‘ladi.

Qaysi yoshda ko‘proq tashxis qo‘yiladi

- tug‘ma shakllar — hayotning ilk oylarida;

- keyingi shakllar — bolalik yoki maktab yoshida.

Katarakta qanchalik erta aniqlansa va ko‘rish qobiliyati baholansa, bolaning “ishchi” ko‘rishini saqlash imkoniyati shunchalik yuqori bo‘ladi.

Bolani qo‘llab-quvvatlash

Asosiy g‘oya: agar ko‘zda ko‘rish imkoniyati mavjud bo‘lsa, uni imkon qadar erta berish kerak.

Avvalo — bolani bolalar oftalmologida to‘liq tekshirish.

Kuchli tug‘ma katarakta odatda hayotning ilk oylarida operatsiya qilinadi. Operatsiyadan keyin:

- ko‘zoynak yoki kontakt linza;

- ambliopiyani davolash;

- ko‘rishni rivojlantiruvchi mashqlar;

Uyda yorug‘lik yetarli bo‘lishi, katta harflar, doskaga yaqinroq o‘rin — va ota-onaning nazorat tashriflarini o‘tkazib yubormasligi, shifokordan “nima uchun va keyin nima bo‘ldi?” deb so‘rashdan qo‘rqmasligi muhim.

Eslab qolish muhim!

- katarakta o‘z-o‘zidan yo‘qolmaydi;

- tomchilar yoki “xalq usullari” yordam bermaydi;

- asosiy davolash usuli — operatsiya;

- operatsiyadan keyin ham uzoq muddatli davolash zarur;

- sababni aniqlash muhim (infeksiya, sindrom va boshqalar);

- kechiktirish ko‘rish rivojlanishiga zarar yetkazadi.

Malakali yordam yashash joyidagi bolalar oftalmologlari tomonidan ko‘rsatiladi.

Pedagogik yordam (tiflopedagog bilan mashg‘ulotlar) 3 yoshdan boshlab ixtisoslashtirilgan muassasalarda, shuningdek, ikki tomonlama ko‘rish buzilishida inklyuziv guruhlar va sinflarda amalga oshiriladi.

Muassasalarga joylashtirish uchun psixologik-tibbiy-pedagogik komissiyadan o‘tish zarur. Buning uchun “Inson” ijtimoiy markazlariga murojaat qilinadi.